Plan Strategiczny dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027

BOBoczniak · wsparcie przygotowawcze EPIOperacja zgłoszona w ramach PS WPR 2023-2027, EFRROW. Cel i przewidywany rezultat: utworzenie Grupy Operacyjnej EPI i przygotowanie planu zagospodarowania trzonów boczniaka.

Dofinansowane przez Unię Europejską

Grupa Operacyjna EPI

Z trzonu
do wartości.

Cały boczniak ma znaczenie. Łączymy rolnictwo, naukę, doradztwo i przetwórstwo, by znaleźć nowe zastosowanie dla jego niewykorzystanej części.

Poznaj projekt
Kępa boczniaków ostrygowatych z widocznymi kapeluszami, blaszkami i trzonami — ilustracja surowca
Pełniej wykorzystać to, co już wyrosło.
RolnictwoNaukaNowe zastosowaniaObieg zamknięty

Skąd wziął się pomysł?

Boczniak to więcej
niż kapelusz.

W produkcji boczniaka ostrygowatego handlową wartość mają przede wszystkim kapelusze.

Trzony są twardsze, mają ograniczoną przydatność kulinarną i przez to nie znajdują obecnie odpowiedniego zastosowania rynkowego.

Dla gospodarstwa oznacza to niewykorzystanie części biomasy, mimo że do jej wytworzenia zużyto wodę, energię, podłoże i pracę. BOBoczniak powstał jako odpowiedź na pytanie: czy z tej niewykorzystywanej części grzyba można stworzyć wartościowy, stabilny surowiec do zastosowań spożywczych?

Pomysł BOBoczniak

Nie wyrzucać.
Przetworzyć i wykorzystać.

Projekt zakłada opracowanie sposobu wykorzystania trzonów boczniaka jako komponentu mieszanki funkcjonalnej do produktów spożywczych. Koncepcja obejmuje odwodnienie trzonów, ich kontrolowane rozdrabnianie oraz połączenie z roślinnymi nośnikami, w tym nasionami roślin strączkowych i zbóż.

W dokumentacji projektu wskazano również kierunek zastosowania jako komponentu posypki smakowej, która ma zostać przebadana pod kątem ograniczania nawilżania produktów wypiekanych oraz poprawy ich właściwości użytkowych i trwałości.

Jak ma wyglądać droga od trzonu do nowego surowca?

Od uprawy
do nowego zastosowania.

Każdy etap ma przybliżyć nas do powtarzalnego rozwiązania, które będzie można wykorzystać w praktyce rolniczej i przetwórczej.

  1. 01

    Produkcja boczniaka

    W gospodarstwie powstają kapelusze przeznaczone do sprzedaży oraz trzony, które obecnie są w dużej części niewykorzystywane.

  2. 02

    Odwodnienie surowca

    Planowane jest opracowanie sposobu stabilizacji trzonów przez suszenie, aby ograniczyć ich podatność na szybkie psucie.

  3. 03

    Rozdrabnianie u rolnika

    Projekt przewiduje opracowanie procesu rozdrabniania odwodnionych trzonów bezpośrednio w gospodarstwie, z ograniczeniem ich rehydratacji.

  4. 04

    Połączenie z komponentami roślinnymi

    Trzony mają zostać wykorzystane wraz z nośnikami roślinnymi, m.in. składnikami pochodzącymi z roślin strączkowych i zbóż.

  5. 05

    Badania funkcjonalne

    Planowane badania mają określić właściwości użytkowe powstałej mieszanki i możliwości jej zastosowania w produktach spożywczych.

  6. 06

    Nowe zastosowanie rynkowe

    Celem jest stworzenie rozwiązania, dzięki któremu część grzyba dotychczas traktowana jako odpad stanie się użytecznym surowcem.

Schemat przedstawia koncepcję przyszłej operacji. Obecne wsparcie przygotowawcze dotyczy utworzenia grupy EPI i opracowania planu.

Innowacja w kilku wymiarach

Jeden surowiec.
Wiele możliwości.

Produkt, technologia, organizacja i cyfryzacja

Od praktycznego problemu
do wspólnego planu badań.
01Nowy produkt

Planowana mieszanka funkcjonalna na bazie trzonów boczniaka oraz roślinnych nośników.

02Udoskonalona technologia

Suszenie i rozdrabnianie odwodnionych trzonów bezpośrednio w gospodarstwie, z ograniczeniem rehydratacji.

03Udoskonalona organizacja

Protokół upraw ukierunkowany na optymalizację produkcji i pełniejsze wykorzystanie wszystkich części grzyba.

04Nowa metoda marketingowa

Działania edukacyjne w szkołach z wykorzystaniem grow kitów boczniaka i elementów edukacji o pochodzeniu żywności.

05Rolnictwo 4.0

Planowane narzędzie cyfrowe wykorzystujące dane z upraw do predykcji stosunku masy trzonów do kapeluszy.

Planowany obieg wartości surowca Uprawa Stabilizacja Komponent Nowezastosowanie Ta sama uprawa. Pełniejsze wykorzystanie.

Gospodarka o obiegu zamkniętym w praktyce

Więcej wartości
z tego, co już mamy.

BOBoczniak wpisuje się w ideę gospodarki o obiegu zamkniętym: celem nie jest zwiększanie produkcji, lecz pełniejsze wykorzystanie tego, co już powstało. Jeśli trzon może zostać ustabilizowany i wykorzystany jako surowiec, większa część biomasy wytworzonej w gospodarstwie może pozostać w łańcuchu żywnościowym.

  • Mniej niewykorzystanej biomasy.
  • Lepsze wykorzystanie wody, energii i podłoża już zaangażowanych w produkcję.
  • Wydłużenie trwałości surowca dzięki suszeniu.
  • Możliwość wykorzystania również innych komponentów roślinnych o obniżonej wartości handlowej.
  • Większa wartość użytkowa z tej samej skali produkcji.

Od gospodarstwa do szkoły

Wiedza, która
wyrasta z obserwacji.

Zestawy do samodzielnej uprawy boczniaka mają pomóc uczniom zobaczyć, jak powstaje żywność. Planowane działania szkolne połączą obserwację wzrostu grzybów z edukacją o ograniczaniu strat surowców.

Grow kity + edukacjaPochodzenie żywności
Obserwacja uprawy
Świadomość wartości surowca

Kto tworzy BOBoczniak?

Cztery kompetencje.
Jeden wspólny cel.

Praktyczny problem rolnika staje się punktem wyjścia do współpracy z nauką, doradztwem i przetwórstwem.

Lider

MDR HEALTHY FOOD
Sp. z o.o.

Lider partnerstwa i podmiot zaangażowany w rozwój rozwiązania oraz jego przyszłe wykorzystanie i wdrożenie.

Przetwórstwo
Rolnik · inicjator problemu

Mariusz
Kaczmarek

Producent boczniaka ostrygowatego, który zidentyfikował problem nadwyżki twardych trzonów i potrzebę ich opłacalnego, powtarzalnego zagospodarowania.

Praktyka rolnicza
Partner naukowy

Uniwersytet Przyrodniczy
w Poznaniu

Partner odpowiedzialny za kompetencje badawcze i opracowanie podstaw technologicznych przyszłego rozwiązania.

Nauka
Partner doradczy

Centrum Doradztwa Rolniczego w Brwinowie

Partner wspierający transfer wiedzy, współpracę z praktyką rolniczą i upowszechnianie wypracowanych rozwiązań.

Doradztwo

Co robimy teraz?

Najpierw plan,
metodologia i partnerstwo.

Obecny etap projektu służy utworzeniu Grupy Operacyjnej EPI BOBoczniak oraz przygotowaniu szczegółowego planu przyszłej operacji. W budżecie przewidziano opracowanie planu operacji, metodologii badawczej, analizę dokumentów naukowych oraz przygotowanie opinii o innowacyjności.

Finansowanie obejmuje również wykonanie i utrzymanie strony internetowej oraz koszty związane ze spotkaniami partnerów. Całkowita wartość obecnej operacji wynosi 48 410,10 zł.

Celem obecnej operacji jest utworzenie Grupy Operacyjnej EPI BOBoczniak i przygotowanie planu realizacji przyszłej operacji, której zadaniem ma być opracowanie innowacyjnego sposobu zagospodarowania trzonów boczniaka ostrygowatego.

Docelowa koncepcja zakłada przekształcenie obecnych strat surowca w nową wartość użytkową i ekonomiczną poprzez wykorzystanie trzonów jako komponentu mieszanki funkcjonalnej do produktów spożywczych.

PARTNERSTWO→PLAN BADAŃ→TESTY→TECHNOLOGIA→WDROŻENIE
4podmioty w partnerstwie
48 410,10 złwnioskowana kwota wsparcia
I.13.5.1Współpraca Grup Operacyjnych EPI
Wsparcie przygotowawcze

Finansowanie

Projekt w ramach
Planu Strategicznego WPR.


Operacja "Utworzenie Grupy Operacyjnej EPI i opracowanie planu realizacji operacji EPI - BOBoczniak" została zgłoszona w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027.

  • Interwencja I.13.5.1 - Współpraca Grup Operacyjnych EPI - Wsparcie przygotowawcze.
  • Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW).
Plan Strategiczny dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027Dofinansowane przez Unię Europejską